Coronula laudis beatae Mariae virginis

Het Coronula laudis BMV (soms vernoemd als Coronula laudis gloriossissime celi regine sepe ab omni sibi devote asservanda specialibus sabbatis et principiis eius solemnitatibus) bestaat in twee redacties.

Literatuur
[Gaens 2014a]154-155

Redactie 1
Deze redactie, in één deel, bestaat uit de opening van Jacobus' Salutationes ad singula membra BMV, uitgebreid met een paragraaf die een lof op Maria's naam en een parafrase van het Ave Maria bevat (beide genomen uit Franco van Affligems De gratia Dei), gevolgd door de 24 Salutationes op de lichaamsdelen van Maria. De groeten zijn uitgebreid met citaten uit werken van Franco van Affligem, Origenes, Johannes Gerson, Hugo van Sint-Victor, Peter van Blois, Dionysius de Kartuizer (Laus Cartusiana) en de Contemplatio de passione Domini van Pseudo-Bernardus. De tekst eindigt met een nieuw slotgebed, genomen uit teksten van Johannes Gerson en Johannes van Hoveden.

Incipit
Suscipe clementissima domina mea … Laus tua o serenissima et speciosissima … Eya ergo Maria stella maris lumen errantium … Benedictum sit caput tuum …

Handschriften1

Trier, Bibliothek des Bischöflichen Piesterseminars

signatuur 110
folia fol. 8r-28r
herkomst Trier: benedictijnen van Sankt-Matthias
datering 1471/1472

Redactie 2
Deze is verdeeld in twee delen. Het eerste deel opent met een citaat uit Johannes Gersons Super Magnificat en met de bovenvermelde parafrase van het Ave Maria, en bestaat verder uit 14 van de 24 Salutationes (caput, aures, oculi, gene, nasus, labia, dentes, os, guttur, collum, humeri, brachia, manus, pectus). Het tweede deel opent met het bovenvermelde lof op Maria's naam, en bestaat verder uit 9 van de overgebleven groeten (ubera, cor, uterus, viscera, crura, genua, pedes, totus corpus, anima – waarbij dus tibie wegvalt) en het bovenvermelde slotgebed. Ook in deze redactie werden de Salutationes herwerkt door Jacobus (meestal door het schrappen van passages).

Incipit
Dignare me laudare te virgo sacrata cum benedicto fructu ventris tui ...

Handschriften2

Brussel, Koninklijke Bibliotheek

signatuur 11792 (cat. 805)
folia fol. 82v-98r
datering 15e eeuw
bezitters Le Cocq Margareta Katherina Barbara, begijn
Oirschot Johannes
biblioref. Cat. KB Brussel, dl. 1, 1901, 505-506 (nr. 805)
internetref. http://opteron1.kbr.be/manus/BELGICA/B001/vdg_01.pdf#page=519

Cambrai, Bibliothèque municipale

signatuur 263 (olim 253)
folia fol. 144r-149r
herkomst Walincourt: wilhelmieten
datering 15e eeuw
biblioref. Molinier, Auguste, Catalogue général des manuscrits des bibliothèques publiques de France. Départements, dl. 17: Cambrai, Paris 1891, 98-99 (nr. 263)
internref. https://archive.org/stream/cataloguegnr171891fran#page/98/mode/2up
http://ccfr.bnf.fr/portailccfr/jsp/index_view_direct_anonymous.jsp?recor...

Darmstadt, Universitäts- und Landesbibliothek

signatuur 2274
folia fol. 108r-123r
herkomst Wesel: kartuizers
datering 15e eeuw
biblioref. [Deschamps 1985b]116 (met verdere literatuur)
internetref. http://www.manuscripta-mediaevalia.de/dokumente/html/hsk0012

Ebstorf, Klosterbibliothek O.S.B.

signatuur IV 19
folia fol. 279v-281v
herkomst Ebstorf: benedictinessen
datering 16e eeuw
biblioref. Giermann, Renate & Helmar Härtel, Handschriften des Klosters Ebstorf, [Mittelalterliche Handschriften in Niedersachsen, H. 10], Wiesbaden 1994, 98-110 (nr. IV 19)
internetref. http://www.manuscripta-mediaevalia.de/dokumente/html/hsk0441
opmerking excerpt

Liège, Bibliothèque du Grand Séminaire

signatuur 6 H 17
folia fol. 86v-97r
herkomst Liège: kruisheren
datering 1455
internetref. http://www.cicweb.be/fr/manuscrit.php?id=857

Trier, Stadtbibliothek

signatuur 199/1252 8°
folia fol. 147r-167r
herkomst Trier: kartuizers
datering 1462

Trier, Stadtbibliothek

signatuur 516/1595 8°
folia fol. 79r-95r
herkomst mogelijk Trier: kartuizers
datering 15e eeuw




Vermeldingen in bibliotheekcatalogi
De Luikse benedictijner abdij van Sint-Jacob was in het bezit van vier handschriften met het Coronula.3